سه شنبه ٢٩ مهر ١٣٩٩
صفحه اصلی > برگزیدگان > برگزيدگان دوره هجدهم . 1395 > معرفی آثار برگزیده دوره هجدهم > احمد ابوترابی . اثر برگزیده دوره هجدهم >
فهرست اصلی
بخش ویژه فراخوان
بخش همایش‌های برگزار شده
آرشیو ویژه نامه همایش
شخصیت‌های ویژه علمی 1396

 

 

چیستی و نقش قضایای تحلیلی و ترکیبی در منطق و معرفت شناسی

 

احمد ابوترابی

گروه علمی: فلسفه

ناشر: موسسه آموزشی و پژوهشی امام خمینی ره

 

 

نويسنده این اثر، تقسيم قضايا به تحليلي و تركيبي را از اساسي‌ترين و جنجالي‌ترين تقسيم‌هاي قضايا در دانش معرفت‌شناسي دانسته و بر این باور است که اين تقسيم، در تاریخ خود، با مخالفان و موافقان بسیاري روبه‌رو بوده است؛ زیرا شايد هيچ زاويه‌اي از آن را نتوان يافت كه محل اختلاف نباشد. 
وی در اين كتاب، نخست به تاريخچه تقسيم، سپس تعريف آن و آن‌گاه نسبت آن با تقسيم‌هاي ديگر قضايا در فلسفه غرب پرداخته و نشان داده است با توجه به اهداف و كارایي‌هايي كه از طرف فلاسفه غرب، به‌ويژه كانت، براي اين تقسيم مطرح شده، تعريف مشهور آن نادرست است.
به نظر نگارنده، سه تعريف براي قضيه تحليلي از آثار فيلسوفان غرب و مسلمان مي‌توان به دست آورد: تعريف كانت (اخص)، تعريف آيت ‌الله مصباح يزدي (خاص) و تعريف ارسطو و پس از وي لايبنيتز (اعم)؛ اما با توجه به اهداف تقسيم، بايد تعريف ديگري از قضيه تحليلي ارائه كرد كه نسبت به تعاريف ديگر، عام است.
مؤلف، پس از بررسي تعاريف و ديدگاه‌هاي فلاسفه غرب در باره قضاياي تحليلي و تركيبي، اين تقسيم را با تقسيم‌هاي فيلسوفان و منطق‌دانان مسلمان مقايسه کرده و نشان داده است که تقسيم قضايا به تحليلي و تركيبي در غرب، هيچ‌يك از انتظارات آنها را برآورده نمي‌‌كند؛ بلکه اين انتظارات، تنها با تقسيم‌هاي هشت‌گانه قضايا در فلسفه و منطق مسلمانان برآورده می‌شود که عبارت‌اند از: بديهي و نظري؛ اوّلي و ثانوي؛ ذاتي (ايساغوجي) و عرضي؛ ذاتي (برهان) و عرض غريب؛ حمل ذاتي اوّلي و شايع؛ شخصيه، محصوره، مهمله و طبيعيه؛ خارجيه و حقيقيه؛ تجربي و عقلي.
 
 

 

 

 

 

بازديدکنندگان امروز :80